Sigorta Primi Desteği Uygulaması

Kamu personeli hariç olmak üzere; Ar-Ge ve Yenilik faaliyeti kapsamında çalıştırılan Ar-Ge ve destek personeller için bu kapsamda elde ettikleri ücret üzerinden hesaplanan sigorta priminin işveren hissesinin  yarısı maliye bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanacaktır.

Bu destekten yararlanılabilmesi için Aylık Prim ve Hizmet belgesinin kanuni süresi içinde kuruma verilmiş olması gerekmektedir.
Kanun kapsamına giren sigortalılara ücret dışında yapılan Prim, İkramiye ve benzeri ödemeler, Kanun kapsamında düzenlenen aylık prim ve hizmet belgesinde yer alan prime esas kazanca dâhil edilmez. Bu ödemeler, destek  kapsamına girmeyen aylık prim ve hizmet belgesiyle Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilir.

Kanun kapsamında düzenlenen aylık prim ve hizmet belgelerinden dolayı tahakkuk eden işsizlik sigortası primleri hakkında işveren hissesi sigorta primi desteği uygulanmaz

Kanun kapsamına giren sigortalılar için düzenlenecek aylık prim ve hizmet belgeleri için damga vergisi alınmaz.

SGK Genelgeleri  ile SGK Teşviki ile ilgili uygulama örnekleri;

SGK- Örnek-1

2009/Şubat ayında Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerindeki 10 günlük çalışmasından dolayı 1.000,00 TL,
Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri dışındaki 20 günlük çalışmasından dolayı 2.000,00 TL ücret hak eden (A) sigortalısına aynı ay içinde 2.500,00 TL ikramiye ödendiği varsayıldığında,
– 5746 sayılı Kanun numarası seçilmek suretiyle düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet
belgesinde, prim ödeme gün sayısı 0 (sıfır), prime esas kazanç tutarı 1.000,00 TL olarak,
– Kanun numarası seçilmeksizin düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgesinde prim ödeme
gün sayısı 30, prime esas kazanç tutarı ise ilgili aydaki prim ödeme gün sayısının (30), aylık prime esas kazanç üst sınırının 4.329,00 olduğu hususu göz önüne alınarak,
4.329,00 – 1.000,00 =  3.329,00 TL olarak, Kuruma bildirilecek,
1.000,00 TL + 2.000,00 TL + 2.500,00 TL = 5.500,00 TL ilgili aydaki toplam kazanç tutarı,
1.000,00 TL + 3.329,00 = 4.329,00 ilgili ayda prime esas kazanca dahil edilen toplam kazanç tutarı,
5.500,00 TL – 4.329,00 TL = 1.171,00 TL ise, ücret dışında bir ödeme olması nedeniyle takip eden
aydan başlanarak iki ayı geçmemek üzere üst sınırın altında kalan sonraki ayların (Kanun numarası seçilmeksizin düzenlenecek aylık prim ve hizmet belgelerinde bildirilecek) prime esas kazancına dahil edilecektir.

SGK – Örnek-2

2009/Ocak ayında Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerindeki 5 günlük çalışmasından dolayı 700,00 TL,
Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri dışındaki 20 günlük çalışmasından dolayı 2.500,00 TL ücret hak eden (B) sigortalısına aynı ay içinde 3.200,00 TL ikramiye ödendiği varsayıldığında,
– 5746 sayılı Kanun numarası seçilmek suretiyle düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet
belgesinde, prim ödeme gün sayısı 0 (sıfır), prime esas kazanç tutarı ise 700,00 TL olarak,
– Kanun numarası seçilmeksizin düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgesinde prim ödeme
gün sayısı 25, prime esas kazanç tutarı ise,
144,30 * 25 = 3.607,50 (25 günlük üst sınır)
3.607,50 – 700,00 = 2.907,50 TL olarak, Kuruma bildirilecek,
700,00 TL + 2.500,00 TL + 3.200,00 TL = 6.400,00 TL ilgili aydaki toplam kazanç tutarı,
700,00 TL + 2.907,50 = 3.607,50 TL ilgili ayda prime esas kazanca dahil edilen toplam kazanç tutarı,
6.400,00 TL – 3.607,50 TL = 2.792,50 TL ise, prime esas kazanç üst sınırını aşan ücret dışında bir
ödeme olması nedeniyle takip eden aydan başlanarak iki ayı geçmemek üzere üst sınırın altında kalan sonraki ayların prime esas kazancına dahil edilecektir.

SGK – Örnek-3

(C) sigortalısının, 2009/Mart ayında Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerindeki 10 günlük
çalışmasından dolayı 2.000,00 TL, ayın kalan günlerinde ise Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri dışındaki çalışmasından dolayı 2.500,00 TL ücret hakettiği varsayıldığında,
– 5746 sayılı Kanun numarası seçilmek suretiyle düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgesinde
prim ödeme gün sayısı 10, prime esas kazanç tutarı ise 144,30 * 10 = 1.443,00 TL olarak,
– Kanun numarası seçilmeksizin düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgesinde prim ödeme
gün sayısı 20, prime esas kazanç tutarı 4.329,00 – 1.443,00 = 2.886,00 TL olarak, Kuruma bildirilecek,
2.000,00 TL + 2.500,00 TL  = 4.500,00 TL ilgili aydaki toplam kazanç tutarı,
1.443,00 TL  + 2.886,00 TL = 4.329,00 TL ilgili ayda prime esas kazanca dahil edilen toplam kazanç
tutarı,Prime esas kazanç üst sınırını aşan 4.500,00 TL – 4.329,00 TL = 171,00 TL ise, ücret niteliğinde bir ödeme olması nedeniyle takip eden aylardaki prime esas kazanca dahil edilmeyecektir.

SGK – Örnek-4

2009/Nisan ayında Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerindeki 10 günlük çalışmasından dolayı
2.600,00 TL, Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri dışındaki 15 günlük çalışmasından dolayı 3.000,00 TL ücret hak eden (E) sigortalısına aynı ay içinde 1.000,00 TL ikramiye ödendiği varsayıldığında,
–  5746 sayılı Kanun numarası seçilmek suretiyle düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet
belgesinde, prim ödeme gün sayısı 10, prime esas kazanç tutarı 10 * 144,30 = 1.443,00 TL olarak,
– Kanun numarası seçilmeksizin düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgesinde prim ödeme
gün sayısı 15, prime esas kazanç tutarı 15 * 144,30 = 2.165,00 TL olarak, Kuruma bildirilecek,
2.600,00 TL + 3.000,00 TL  + 1.000,00 TL = 6.600,00 TL ilgili aydaki toplam kazanç tutarı,
1.443,00 TL  + 2.165,00 TL = 3.608,00 TL ilgili ayda prime esas kazanca dahil edilen toplam kazanç
tutarı, Prime esas kazanç üst sınırını aşan 6.600,00 TL – 3.608,00 TL = 2.992,00 TL’nin 1.000,00 YTL’si ücret dışında bir ödeme olması nedeniyle, takip eden aydan başlanarak iki ayı geçmemek üzere üst sınırın altında kalan sonraki ayların prime esas kazancına dahil edilecek, kalan 1992,00 TL’si ise ücret niteliğinde bir ödeme olması nedeniyle takip eden aylardaki prime esas kazanca dahil edilmeyecektir.

SGK – Örnek-5

(D) sigortalısının, 2009/Mayıs ayında Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerindeki 10 günlük çalışmasından
dolayı 1.000,00 TL, ayın kalan günlerinde ise Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri dışındaki çalışmasından dolayı 2.000,00 TL ücret hak ettiği varsayıldığında,
– 5746 sayılı Kanun numarası seçilmek suretiyle düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet
belgesinde, prim ödeme gün sayısı 10, prime esas kazanç tutarı 1.000,00 TL olarak,
– Kanun numarası seçilmeksizin düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgesinde prim ödeme
gün sayısı 20, prime esas kazanç tutarı ise 2.000,00 TL olarak, Kuruma bildirilecektir.

Damga vergisi istisnası uygulaması

Kanun kapsamındaki her türlü Ar-Ge ve yenilik faaliyetleriyle ilgili olarak düzenlenen kâğıtlar
damga vergisinden müstesnadır.
Bu çerçevede, Kanun ve yönetmelik kapsamındaki Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinde istihdam edilen
personele münhasıran bu görevleri ile ilgili olarak yapılan ücret ödemeleri nedeniyle düzenlenen kağıtlara da istisna uygulanacaktır.

Noter, resmi daireler, diğer kamu kurum ve kuruluşları gibi kurum ve kuruluşlarca, 5746 sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile ilgili olarak düzenlenen kağıtlara damga vergisi istisnası uygulanabilmesi için,
– Ar-Ge ve yenilik faaliyeti kapsamında yapılacak işlemleri belirten ve desteği veren kamu kurum ve kuruluşu,
– Ar-Ge merkezleri ile rekabet öncesi işbirliği projeleri için başvuru yapılan kamu kurumu,
– Teknoloji merkezi işletmeleri için Teknoloji Geliştirme Merkezi (TEKMER) Müdürlüğü,
– Uluslararası fonlarca desteklenen ya da Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik projeleri için TÜBİTAK,  tarafından onaylı listenin, mükellef tarafından işlem esnasında bu işlemi yapacak kurum ve kuruluşlara ibraz edilmesi yeterli olup söz konusu kurum ve kuruluşlarca başkaca bir belge aranmayacaktır. Ancak, işleme konu edilecek kağıtların Ar-Ge ve yenilik faaliyeti kapsamında olduğunun onaylı listeden anlaşılması gerekmektedir. Onaylı listenin işlem esnasında ibraz edilmemesi halinde, işlem yapanlarca istisna uygulanması mümkün bulunmamaktadır.

Damga Vergisi İstisnasının Uygulamasının Başlangıcı

1/4/2008 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren 5746 sayılı Kanun ve bu Kanunun uygulama usul ve esaslarını düzenleyen ilgili yönetmelik çerçevesinde;
– Ar-Ge merkezlerinde, Ar-Ge merkezi belgesinin düzenlendiği,
– Rekabet öncesi işbirliği projelerinde, proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği,
– Teknoloji merkezi işletmelerinde, Ar-Ge ve yenilik projesinin onaylandığı,
– Kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan vakıflar tarafından desteklenen veya TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik projelerinde, bu projelere yönelik destek karar yazısının düzenlendiği veya proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği,
– Uluslararası fonlarca desteklenen Ar-Ge ve yenilik projeleri için TÜBİTAK’ın onay yazısının düzenlendiği,
– Teknogirişim sermaye desteklerinde, kamu idaresi tarafından iş planının onaylandığı,
tarihten itibaren Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile ilgili olarak düzenlenen kağıtlara damga vergisi istisnası uygulanabilecektir. Ancak, söz konusu kağıtların, noter, resmi daire, diğer kamu kurum ve kuruluşları gibi kurum ve kuruluşlar nezdinde işlem görmesi durumunda, bu kurum ve kuruluşlarca damga vergisi istisnası uygulanabilmesi için onaylı listenin ibrazının aranılacağı tabiidir.

Nakit desteklerin izlenmesi

Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinde bulunanların, kamu kurum ve kuruluşları, kanunla kurulan vakıflar ile uluslararası fonlardan aldıkları hibe destekler, desteğin tabi olduğu mevzuat hükümlerine uygun olarak özel bir hesapta izlenir.
Bu hesapta yer alan tutarlar, Gelir Vergisi Kanunu ve Kurumlar Vergisi Kanununa göre vergiye tabi kazancın tespitinde gelir, Ar-Ge indirimi tutarının tespitinde Ar-Ge harcaması olarak dikkate alınmaz. Bu şekilde sağlanan karşılıksız fonlardan yapılan harcamalar yapıldığı yere göre doğrudan gider ya da amortismana tabi iktisadi kıymet olarak muhasebeleştirilir.
Bu hesabın elde edildiği hesap dönemini izleyen 5 yıl içinde sermayeye ilave dışında herhangi bir şekilde başka bir hesaba nakledilmesi veya işletmeden çekilmesi hâlinde, zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler vergi zıyaı cezası ve gecikme faiziyle birlikte işletmeden tahsil edilir.
Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinde bulunanların, kamu kurum ve kuruluşları, kanunla kurulan vakıflar ile uluslararası fonlardan aldıkları geri dönüşlü destekler bu kapsamda değerlendirilmez.

Genel Değerlendirme

Destek unsurlarından faydalanan Ar-Ge ve Yenilik projeleri  sahibi işletmelere çok yönlü faydalanabilecekleri ve projelerinin ürün haline getirilmesine kadar olan süreçte önemli maddi katkılar sağlayan  desteklerin tamamından,  mevzuata uygun bir şekilde faydalanma hususu önemlidir. Önceki uygulamalarda sınırlı oranlarda desteklenen projelerin kalan kısımlarının finansmanı  proje sahipleri tarafından karşılanamadığı için yararlanma oranı çok düşük seyretmiştir. Yararlanma oranı, 5746 sayılı kanun ile getirilen yeni düzenlemeler ile üst seviyelere çekilmiş, destek için başvuran ve yararlanan firma sayısı da buna paralel  olarak artmıştır.
Türkiye’nin de üyesi olduğu ve her yıl belli bir tutarda kaynak aktarılan  Avrupa birliği ve Dünya Bankasından sağlanan fonlarla desteklenen Ar-Ge ve yenilik projeleri  için  yapılan başvuru sayısı ve desteklenmesi uygun görülen  projeler için firmalara aktarılan fonlar artmasına rağmen henüz Türkiye’nin aktarmış olduğu tutarlara yaklaşabilmiş değildir.
Desteklenmesi uygun görülen projeler için firmaya yapılacak ödemeler,  harcamanın yapılması şartına bağlıdır. Harcamanın yapılması sonrası mevzuata uygun olarak belgelendirilen harcamalar yapılan kontroller sonrası firmalara ödenmektedir. Bu arada geçen süre için firmalar Bankalardan düşük faizli Köprü kredileri  kullanabilmektedirler.

Ali KARAKUŞ

 

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInPin on Pinterest
0.00 avg. rating (0% score) - 0 votes

Sevebilirsin...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir