2008 Kira Gelirlerinin Beyanı

Ali Karakuş

Ali Karakuş

Kira Gelirinin Kapsamı
Arazi, bina, haklar, motorlu taşıtlar ve Gelir Vergisi Kanunu’nun 70. maddesinde detaylı bir şekilde sayılan mal ve hakların kiraya verilmesinden elde edilen gelirler Gayri Menkul Sermaye iradı (Kira Geliri) olarak adlandırılmaktadır.

Kira Gelirleri için Beyanname Verme Süresi ve Ödeme Tarihleri

2008 yılı içinde konut ve/veya işyeri kira gelirleri elde edenlerin, bu gelirleri için 25 Mart 2009 – Çarşamba mesai saati bitimine kadar, (İnternetten verenler için 23:59) ikametgah adreslerinin bağlı olduğu vergi dairesine, (yurtdışında ikamet edenler, kira gelirinin elde edildiği gayrimenkulün adresinin bağlı olduğu vergi dairesine) elden veya internet üzerinden (S.M. veya S.M.M.M aracılığıyla) beyannamelerini göndermeleri gerekmektedir. Tahakkuk Eden Toplam GMSİ – Gelir Vergisinin 1. taksiti 31.03.2009, 2. taksiti ise 31.07.2009 tarihine kadar Banka veya bağlı olunan vergi daireleri veznelerinden ödenebilir.

Sadece Kira geliri elde eden 60 yaş ve üzeri mükellefler ile özürlü mükelleflerden, yaşlılığı, sakatlığı veya hastalığı nedeniyle vergi dairesine gidemeyecek durumda olanlar, maliye’nin 444 0 189 numaralı telefonunu arayarak, ad, soyad ve adres bilgilerini vermeleri halinde vergi dairesi görevlileri bu kişilerin adreslerine giderek beyannameleri alacak ve bu durumdaki kişilerin işlemlerini yapacaklardır.

Hangi Yılların Kira Gelirleri için 25.03.2009 Tarihine kadar Beyanname Verilecektir

2008 Yılı ve daha önceki dönemlere ait olup, 2008 yılı içerisinde tahsil edilen kira gelirleri 2008 yılı kira gelirleri ile birlikte 25.03.2009 tarihine kadar beyan edilecektir.

Örneğin; 2007 ve 2008 Yıllarına ait kira bedellerinin 2008 yılı içerisinde tahsil edilmesi halinde iki yıla ait kira bedeli toplamı 25.03.2009 tarihinde birlikte beyan edilecektir.

2009 ve sonraki yıllara ait kira bedellerinin, 2008 yılı veya daha önceki yıllarda peşin olarak tahsil edilmiş olması halinde, her yılın kira bedeli ait olduğu yılda beyan edilecektir.

Örneğin; 2008 yılı içinde 2008-2009-2010 yıllarına ait olan, 3 yıllık kira bedelinin peşinen tahsil edilmesi halinde;

1- 2008 Yılı Kira Geliri 25.03.2009 tarihinde

2- 2009 Yılı Kira Geliri 25.03.2010 tarihinde (Değişiklik olmaması halinde)

3- 2010 Yılı Kira Geliri 25.03.2011 tarihinde (Değişiklik olmaması halinde)

Beyan edilecektir.

Kira Bedellerinin Tahsil Türleri ve Kanuni Zorunluluklar

Kira Bedelleri; Nakden (TL,Döviz), Havale yoluyla ve ayni olarak (Emsal bedel uygulanır),

Kiralanan yer için yapılan masrafın kiradan düşülerek tahsil edilmesi halinde kira bedelinin tam beyan edilmesi gerekmektedir.

Dövizli tahsil edilen kira bedelleri, tahsil günündeki T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınarak TL’ye çevrilir. Belirlenen Döviz’in T.C. Merkez Bankasında karşılığı yoksa Maliye Bakanlığı’nın belirlediği değerleme kuru ile değerlenir.

Konutlarda 500 TL’nin üstündeki kiraların, İşyerlerinde ise tutarı ne olursa olsun tüm kira bedellerinin 01.11.2008 tarihinden itibaren bankaya yatırılma zorunluluğu getirilmiştir.

Konutlarda uygulanan 500 TL’lik sınır her konut için ayrı ayrı uygulanacaktır. Yani bir kişinin sahibi olduğu ve mesken olarak kiraya verdiği iki konuttan birinin aylık kirasının 400 diğerinin 600 TL olduğu varsayılırsa, ev sahibinin sadece 600 TL olan konut için kira bedelini bankadan tahsil etme zorunluluğu olup, 400 TL kirası olan konutun kirasını isterse elden nakit olarak da alabilecektir.

Tebliğlerle yapılan düzenlemelere göre bankadan ödeme/tahsil edilme kapsamına girenlerde, işyeri kiralarında KİRACI, konutta ise EV SAHİBİ sorumlu olacaktır.

Ceza Uygulaması ; Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesinde yer alan hüküm uyarınca, mükerrer 257 nci maddeyle getirilen zorunluluklara uymayanlara özel usulsüzlük cezası kesilmesi gerekmektedir. Anılan madde uyarınca bu Tebliğ ile 01/11/2008 tarihinden itibaren getirilen zorunluluklara uymayanlara kesilecek ceza, 2008 yılı için; Birinci sınıf tüccarlar ile serbest meslek erbabı hakkında 1.490 TL’den,- İkinci sınıf tüccarlar, defter tutan çiftçiler ile kazancı basit usulde tespit edilenler hakkında 680 TL’den, Yukarıda yazılı bulunanlar dışında kalanlar hakkında 320 TL’den az olmamak üzere her bir işlem için bu işleme konu tutarın %5’idir. 2009 ve sonraki yıllara ilişkin olarak, Vergi Usul Kanununun Mükerrer 414 üncü maddesi uyarınca bu yıllar için belirlenecek asgari ceza tutarları dikkate alınacaktır.

İşyeri Kira Gelirlerine Hangi Oranda Tevkifat uygulanacaktır?

İşyerleri, mülk sahibine yaptıkları kira ödemelerinden, %20 oranında gelir vergisi kesintisi yaparak, mülk sahipleri adına, kendi bağlı oldukları vergi dairesine muhtasar beyanname ile beyan etmek zorundadırlar. Mülk sahipleri, işyerlerinden elde ettikleri kira gelirlerini Brüt olarak beyan edecekler, kiracılar tarafından ödenen gelir vergisi kesintilerini de kendi gelir vergilerinden indireceklerdir. Kiracılar tarafından peşin ödenen sonraki yıllara ait kira bedelleri için de ödemenin yapıldığı ayda gelir vergisi kesintisi yapılacaktır.

İşyeri olarak kullanmak amacıyla kiraladıkları yerlerden gelir vergisi kesintisi yapmak zorunda olanlar Gelir Vergisi Kanununun 94’üncü maddesinde detaylı olarak belirtilmiştir.

Kira Geliri Beyanname Verme Sınırları

Gelirinin sadece Gayrimenkul Sermaye İradından ibaret olması halinde;

2008 Yılı içinde elde edilen KONUT Kira gelirleri istisnası olan 2.400,00 TL’yi

aşanlar, (Kira Geliri Beyan edilmez veya eksik beyan edilirse bu istisnadan yararlanılamaz)

İşyeri kira geliri elde edenlerden, Brüt kira geliri 19.800 TL’yi aşanlar, (Gelir Vergisi Kesintisi yapılanlar)

Konut ve İşyeri kira gelirinin birlikte elde edilmesi halinde; konut kira gelirinin istisna haddi sonrası kalan tutarı (2.400 TL uzeri ) ile işyeri kira gelirinin brüt tutarının toplanması sonucu bulunan tutarın 19.800,00 TL’sını aşması halinde iki gelir de beyan edilecektir. Aşmaması halinde sadece konut kira gelir beyan edilecektir.

Yurt Dışında bulunan Türk Vatandaşları Hangi Kira Gelirini Beyan Etmeyeceklerdir?

Yurtiçinde yerleşmiş olmayan gerçek kişiler, çalışma veya oturma izni alarak 6 aydan fazla bir süreyle yurtdışında yaşayan Türk vatandaşları; tutarı ne olursa olsun, üzerinden Gelir vergisi kesintisi yapılmış olan İşyeri kira gelirlerini beyan etmeyeceklerdir.

2.400,00 TL istisna üzerinde kalan Konut Kira geliri için ise Türkiye’de yerleşik kişiler gibi beyanname vereceklerdir.

Bedelsiz Kullandırılan Yerler ve Emsal Kira bedeli Uygulaması

Sahip olunan yer ile ilgili hiç kira alınmaması veya emsallerine göre düşük kira alınması halinde emlak değerinin %5’i yıllık kira bedeli olarak uygulanır,

Boş kalan gayrimenkulün korunması amacıyla bedelsiz olarak başkasının kullanımına bırakılması ile Mal sahiplerinin, çocuklarının, Anne, Babalarının ve Kardeşlerinin ikametine tahsis edilmesi, (Her bir yakınına en fazla bir konut tahsis edilmesi şartı ile), Mal sahibi ile akrabalarının aynı evde oturması halinde emsal kira bedeli uygulanmaz.

Elde Edilen Kira Gelirlerinin Beyan Edilmemesi Halinde Uygulanacak Cezalar

Konutlardan elde edilen kira gelirleri beyan edilmez veya eksik beyan edilir ve vergi dairesi tarafından durum tespit edilirse, 2.400 TL’lik istisnadan yararlanılamaz, ayrıca iki kat birinci derece usulsüzlük cezası uygulanarak, Takdir komisyonunca konutun bulunduğu yerin ortalamalarına göre emsal kira belirlenerek hesaplanan gelir vergisi üzerinden ayrıca vergi ziyaı cezası kesilir.

Mükellefin beyan süresi geçen kira gelirlerini, Vergi Dairesi tespit etmeden, kendiliğinden, V.U.K.’nun Pişmanlık ve Islah başlıklı 371. maddesi hükümlerinden yararlanmak istediğini belirtir bir dilekçe ile bağlı bulunduğu vergi dairesine vermesi halinde, istisnadan faydalanacak ve vergi ziyaı kesilmeyecek, sadece Pişmanlık zammı adı altında normal vade tarihi ile beyan tarihi arasında geçen süre için gecikme zammı tahsil edilecektir.

Kira Gelirlerinden İndirilebilecek Giderler

Kira Geliri elde edenler; Kira gelirlerinin beyanında, safi irada ulaşırken indirecekleri giderler için, 1-Götürü Gider Yöntemi, 2-Gerçek Gider Yönteminden birini seçebilirler, hangi yöntem seçilmişse tüm kira gelirleri için uygulanır, bazı kira gelirleri için Gerçek, bazıları için Götürü Yöntem uygulanamaz.

GERÇEK gider yöntemini seçen kişi, kira geliri elde ettiği yer için kendisi tarafından yapılan giderleri belgelerini de beyannamelerine eklemek koşuluyla Brüt kira gelirinden indirebilecektir. (aydınlatma, ısıtma, su, asansör, sigorta, tadilat, kredi fazileri, elde edilen yıldan itibaren 5 yıl süre ile satın alma bedelinin %5’i oranında indirim, emlak, vergi, resim, harç, şerefiye, amortisman, Kira ile oturulan konuta ait ödenen kira bedelleri)

Gerçek Gider Yöntemini seçenler, indirdikleri gerçek giderlerden vergiden istisna edilen tutara isabet eden kısmını gider olarak indiremeyecektir. Bu formül şöyle uygulanacaktır.

İstisna sonrası Brüt Kira x Gerçek gider Tutarı

______________________________________

Brüt Kira geliri

GÖTÜRÜ gider yöntemini seçen kişi; Brüt kira gelirinden istisna tutarı düşüldükten sonra kalan kısma %25 oranında götürü gider indirimi yapabilecektir. Götürü gider yönteminin seçilmesi durumunda, iki yıl boyunca gerçek gider yöntemine geçilemeyecektir.

Gelir Vergisi Kanunun 89. maddesinde sayılan ve aşağıdaki bazıları belirtilen indirimler Gelir Vergisinden düşülebilecektir.

A-SİGORTA PRİMLERİ

Asgari ücretin yıllık tutarını ve safi iradın %10’unu aşmamak kaydıyla,

1- Bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları (şahıs sigorta primleri için bu oran %5’dir.)

2- Kişinin kendisine, eşine ve küçük çocuklarına ait, hayat, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta primleri ile Bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları (Türkiye’de kurulu Sigorta şirketine ödenmiş olmalı ve primlerin beyan edilen gelirin ait olduğu yılda ödenmiş olması gerekmektedir)

B-EĞİTİM VE SAĞLIK HARCAMALARI

Beyan edilen Safi Gelirin %10’unu aşmamak kaydıyla,

Türkiye’de Yapılması, Gelir ve Kurumlar Vergisi buluna gerçek ve tüzel kişilerden alınacak belgelerle ispat edilmesi şartıyla, Kişinin kendisine, eşine ve küçük çocuklarına ait, yapılan eğitim ve sağlık harcamaları

C-OKUL YURT VE SAĞLIK TESİSLERİ İÇİN YAPILAN BAĞIŞ VE YARDIM

Okul, sağlık tesisi ve yüz yatak (kalkınmada öncelikli yörelerde elli yatak)

kapasitesinden az olmamak üzere öğrenci yurdu ile çocuk yuvası, yetiştirme yurdu,

huzurevi, bakım ve rehabilitasyon merkezi inşası dolayısıyla yapılan harcamalar veya bu tesislerin inşası için yapılan bağış ve yardımların tamamı

ÖZET

1- 2008 Kira Gelirleri için İSTİSNA Tutarları

1.1- Yıllık Mesken kira gelirleri istisnası(her bir mükellef için) 2.400 TL

(2.400 TL ve altı Mesken kira geliri beyan edilmeyecektir.)

1.2- Yıllık Brüt İşyeri kira gelirleri istisnası 19.800 TL

(Brüt Kira üzerinden Gelir Vergisi Kesintisi Yapılmış olanlar için)

1.3 İşyeri ve Mesken Kira gelirinin birlikte elde edilmesi halinde mesken kira geliri olarak tahsil edilen tutarın 2.400 TL üzerinde kalan kısmı ile Brüt işyeri kira geliri toplamının 19.800 TL’yi aşması halinde beyan verilecektir.Beyan sınırının altında olması halinde sadece mesken kira geliri beyan edilecektir.

2- Beyanname Verme Tarihleri 01.03.2009 – 25.03.2009 arasında

3- G.M.S.İ. Gelir Vergisi Ödeme Tarihleri

1. Taksit Vade sonu 31.03.2009

2. Taksti Vade Sonu 31.07.2009

4- Götürü Gider Yöntemi İndirim Oranı %25

5- Yurtdışında yaşayan Vatandaşlar ve Dar Mükellefler Üzerinden Vegi

Kesintisi yapılmış olan İşyeri Kira gelirlerinin tutarı ne olursa olsun

beyanname vermeyecekler veya mesken kira gelir bulunması halinde bu

gelirlerini beyannameye dahil etmeyeceklerdir.

6- 2008 Yılında daha önceki yıllara ait kiralar da tahsil edilmiş ve daha önceki

yıllarda bu gelirler beyan edilmemişse 2008 yılı kira geliri ile birlikte beyan

edilecektir.

7- Konut Kira gelirlerinin 500 TL ve üzerinde olması halinde 01.11.2008

tarihinden itibaren bu kiralar Bankadan Tahsil edilecektir (PTT Banka da

yatırılabilir). Elden tahsil edilmesi halinde ise cezai sorumluluk ev sahibine

ait olacaktır.

8- İşyeri Kira gelirleri, tutarı ne olursa olsun 01.11.2008 tarihinden itibaren

Bankadan Tahsil edilecektir. Elden Tahsil edilmesi/ödenmesi halinde Cezai

sorumluluk KİRACI’ya aittir.

9- Mükellefin kendisine, eşine ve çocuklarına ait, Türkiye’de yapılan bazı

sigorta prim ödemeleri ile eğitim ve sağlık harcamalarının %5 ile %10

arasında değişen oranlardaki tutarı (Asgari ücretin yıllık tutarını aşmamak

kaydıyla) safi gelirden indirilebilecektir.

10- Devlete ait eğitim ve sağlık kurumlarına yapılan yardım ve bağışların

tamamı safi gelirden indirilebilecektir.

11- Sahibi oldukları konutları, Çocuklarına, Annesine, Babasına ve

kardeşlerine bedelsiz olarak kiraya verenler hakkında emsal kira bedeli

uygulanmayacaktır. (Beyanname verilmeyecektir.)

11 Mart 2009 – Ali Karakuş

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInPin on Pinterest
0.00 avg. rating (0% score) - 0 votes

Bunlar da hoşunuza gidebilir...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir